Maagzweren

Ook als paarden niet eten gaat de productie van zuur door, in tegenstelling tot de mens waar de maagzuurproductie pas op gang komt rond etenstijd. Het is dus belangrijk rondom de klok van 24 uur, de voeropname goed te verdelen.

Een wild steppe paard dat de hele dag kan grazen, heeft het paard van nature een voortdurende productie van maagsappen/zuur voor de spijsvertering. Dit betekent continu, 24 uur per dag en 7 dagen in de week een productie tot 9 liter zure vloeistof per dag. Drinken doet een paard in de natuur niet de gehele dag door. Hij heeft geen flesje water in zijn tas, maar moet het hebben van frequent bezoek met de kudde aan een waterbron.

Natuurlijk is een keer even niet eten of een keer stress niet altijd gelijk een groot langdurig maagzweren probleem. Ga niet het lot tarten, maar daar mogen we best wel heel blij mee zijn, want dan zouden paarden bijvoorbeeld ook nooit even ziek kunnen zijn, zonder gelijk zweren te krijgen. Koliek kan komen door maagzweren maar we zien dus ook dat  niet iedere kolieker die langer moet vasten, daarna gelijk last van maagzweren krijgt.  

Het ‘eetgedrag’ is een belangrijke factor. Tijdens het eten van ruwvoer maakt het paard ruim speeksel aan, speekselmenging van voer is de eerste belangrijke stap in het verteringsproces. Speeksel is belangrijk als glijmiddel door de slokdarm, zorgt ervoor dat het voer goed mengt met de maagsappen en werkt ook als buffer tegen het maagzuur. Ter vergelijking: voor een kilo ruwvoer is 40min kauwtijd nodig, en wordt 3.5L speeksel gevormd tegenover 10min kauwtijd en 1L speeksel bij een kilo krachtvoer. Bovendien wordt ruwvoer in de maag ook langzamer verteerd dan krachtvoer waardoor ruwvoer langer in de maag aanwezig blijft. Dat is bij voortdurende zuurproductie heel nuttig.

Wanneer een paard een langere tijd geen goed kauwgedrag heeft (geen tijd krijgt, een gebitsprobleem, geen zin in eten heeft) wordt de maag gedurende die periode steeds weer onderworpen aan zuur zonder de bufferende en neutraliserende werking van voer en speeksel. Te veel suikers zien we niet graag in het voer, want ze maken de maag zuurder.

We weten dat het met name langdurige stress en langere tijd steeds weer te weinig ruwvoer en kauwen, dat grotere kans geeft op toename van zweren. De reden dat stress een factor is, is omdat bij stress de doorbloeding van maag kan verminderen waardoor de wand extra gevoelig gaat worden, de maag kan gaan samenknijpen waardoor het zuur uit het onderste gedeelte boven de scheidingslijn (margo plicatus) komt en etsend kan gaan inwerken op het onbeschermde gedeelte daarboven.

Met een te lang leeg staande maag, heel hard gaan werken is niet handig. Het mechanische contact (klotsen) van het zuur uit het onderste kliergedeelte tegen het bovenste verhoornde gedeelte kan een oorzaak zijn van vele kleine zweertjes boven de margo plicatus (de zogenaamde splash lesions). Sommige paarden eten niet als de trailer rijdt. Het is heel slim paarden die veel langere tijd op pad gaan, eerst te gaan leren dat een trailer een veilige plek is, waar hij dus ook kan eten. In ieder geval als de trailer stil staat. Zo leert het al gelijk, dat als u een keer wat verder of langer weg met hem weg bent, dat extra laagje hooi te eten. Ga dus vooral wel leuke dingen doen met een paard, maar bouw dan gewenning gemiddeld wat geleidelijker op, dan nu soms gedaan wordt.