Controleren zadelboom

Als je een mooi zadel koopt, kijk je naar de buitenkant. En zie je de binnenkant natuurlijk niet.

Bomen zijn tegenwoordig vaak allerlei combinaties van materialen, dunne laagjes hout over elkaar heen, plastic materialen, koolstofvezel enz. Het doel is altijd het materiaal dun en licht te houden, maar toch sterk. Vervolgens zie je bevestiging van stukjes staal. Je raadt het al, als iets stuk gaat, dan is dat meestal de bevestiging of de dunnere stukjes van dat staal of na aanpassing van buitenaf schuift het staal de verkeerde kant op. 

Soms gaan kunststof zittingen zelf stuk, maar als er schade is, is het meestal “een stalen kwestie”. Nu zitten onder staal kussens of het ligt niet direct op het paard zijn rug. Dus het paard voelt natuurlijk gelukkig niet gelijk een stuk staal in zijn rug of zo. 

Maar wel krijg je natuurlijk een totaal onlogische interactie tussen ruiter en paard. Die langer kan duren naarmate je als ruiter langer door gaat rijden. Paarden willen doorgaans wel graag werken, mits het goed te doen is. Als zijn opdracht te onlogisch is, verliest het plezier en vertrouwen. Dat geldt nog sterker voor het type paard dat van nature heel snel en goed reageert op alles, die reageert ook sneller als het niet klopt. Of dat nu druk van een verkeerd gezette zadelpers is (aanpassen) of van een paard (achterover slaan enz) of non-match is (super scheef lag) of materiaalkeuze enz, uit het lood gaan maakt het moeilijk. Wat we ook mee maakte is dat men innoveerde maar opeens een verkeerde inschatting bij keuze voor materiaal maakte over de langdurige werking van materiaal enz. 

Wij hebben de afgelopen jaren alle mogelijke oorzaken al voorbij zien komen, je zult ons ook nooit horen zeggen dat een alleen oude zadels stuk kunnen zijn of iets onmogelijk is. Laat bij twijfel altijd iemand kijken door iemand die niet gelijk in conclusies springt.

Bij het zien van de verschillen in bomen op de foto kun je al een beetje gaan inschatten, dat het bij het ene zadel wel iets sneller zou kunnen stuk gaan en ook de doorwerking op het totale zadel ook niet altijd exact hetzelfde is. Het is maar net wat met elkaar in directe verbinding staat.  Dan zie je dus ook waar het gros van de zadels echt niet heel snel stuk gaan.  Maar ook waarom het bij grotere  krachten die er op kunnen gaan landen, wel kan verbuigen of of zelfs op smalle stukken breken kan. En te licht materiaal, te licht kan worden. 

Wat ook zal opvallen zijn de echt grote verschillen in breedte in zadels. Deze ligt niet alleen in de voorboom maar zeker ook op de plaats waar de ruiter zit en ook in de vorm van het achterste stuk. Zo begrijp je nu ook gelijk waarom een aanpasbare voorboom in de werkelijkheid maar beperkt kan werken en sommige zadelfabrikanten er zelfs zeer bewust niet voor kiezen dit aan te bieden aan gebruikers in het veld. Andere bieden dit wel aan, maar daar moet natuurlijk wel met passend beleid mee omgegaan worden.

Hoe meer men kan veranderen aan een zadel, hoe duidelijker men oog en gevoel voor behoud van logische verhoudingen tussen de achterkant en voorkant moet houden, omdat deze verhoudingen ook in paarden zitten. 

Het model bepaalt dus wat er bij een aanpasbaar zadel in wel en niet goed aangepast kan worden. Je ziet dat als een voorboom scheef gedrukt wordt, dat bij sommige modellen zelfs door zou werken onder de zit van de ruiter.  Dat een paard gaat reageren, is niet meer dan logisch.

Kijk dus altijd eerst naar het harde gedeelte, dat moet kloppen. Er zijn twee bijzondere merken met een lange tak voor paarden met zeer hoge schoft en gelijkertijd zeer brede ribbenkast. Alleen in zo een geval kan een specialist er voor kiezen zo een zadel iets asymmetrisch te persen en dat dan natuurlijk zonder dat dit door mag werken in de zitting. Maar onthoud, dit soort ruggen zien we echt zelden, want extreem breed heeft standaard simpelweg meestal niet de allerhoogste schoft.  

In alle andere gevallen (dat zal ongeveer 99% van de gevallen zijn), wil je geen assymetrische verschillen in het harde gedeelte, dus de  boom zien. Want dan gaat er iets niet helemaal goed.